Spoj nordijskog noara i distopije: Serija od šest epizoda koju vredi otkriti – Kultura

Dok većina nordijskih noar serija naš stvarni svet prikazuje kroz mračne i surove priče, najčešće kroz kriminalističke istrage u kojima učestvuju realistični i nesavršeni likovi, Vaka se izdvaja kao jedna od najefektnijih serija Prime Videa, spajajući prizemni realizam skandinavskih kriminalističkih drama sa sumornom i zastrašujućom distopijskom pričom.

Nordijske noar serije osvojile su našu maštu koristeći kriminalističke istrage i misterije ubistava kako bi razotkrile ono što se krije iza idealizovane slike skandinavskih država blagostanja, istovremeno se baveći stvarnim problemima poput rasizma, seksizma, političke korupcije i imigracije.

Uz hladnu atmosferu, prigušene boje, postepen ritam, pažljivo izgrađen svet i upečatljiv, melanholičan ton, nordijski noar odlikuju moralna složenost i realizam razumljivi publici širom sveta. Međutim, Vaka, koju je kreirala Brinja Bjork, a režirao Henrik Georgson, ide korak dalje.

Vaka je jedan od najboljih distopijskih trilera Prime Videa

Vaka je premijerno prikazana na Prime Videu u januaru 2026. godine kao potpuno nova nordijska noar serija, ali se značajno razlikuje od drugih ostvarenja ovog sve popularnijeg žanra. U Sjedinjenim Američkim Državama poznata je i pod nazivom Wake, a preuzima atmosferu i strukturu nordijskog noara, ali uz neobičan obrt: prati stanovnike Stokholma koji su izloženi misterioznom virusu koji izaziva epidemiju nesanice.

Nedostatak sna dovodi do masovne panike, haosa, pa čak i smrti, zbog čega Vaka ostavlja snažan utisak. Priča prvenstveno prati ministra zdravlja i socijalnih pitanja i nekadašnjeg lekara Kristijana Elvinga (Jonas Karlson), dok u seriji igraju i Alijet Opejm, Gizem Erdogan i drugi. Reč je o drami usredsređenoj na likove koja pozajmljuje elemente postapokaliptične naučne fantastike i dinamičnih trilera.

Vaka ispituje granice ljudske psihe dok se neobični virus širi gradom i na veoma različite načine utiče na brojne likove sa kojima se publika može poistovetiti. To je snažna i uznemirujuća priča ispričana kroz šest sadržajnih epizoda. Seriju je razvila kompanija Skybound Entertainment, koja stoji iza ostvarenja kao što su The Walking Dead i Invincible.

Fifth Season, produkcijski studio koji stoji iza serija Severance, Lady in the Lake, His & Hers i drugih, obezbedio je prava na globalnu distribuciju kako bi ovu šestodelnu seriju sredinom 2025. godine doveo na američko tržište. Ova kreativna saradnja, koja spaja elemente postapokaliptičnog sveta serije The Walking Dead, naučnofantastičnog trilera Severance i intenzivne, brze akcije serije His & Hers, učinila je Vaku jednom od najupečatljivijih i najneobičnijih serija na Prime Videu.

Prvi takav sporazum kompanije Skybound sa Prime Videom prvobitno je sklopljen početkom 2024. godine, omogućivši kompaniji da realizuje Vaku za Prime Video Nordics, u koprodukciji sa Amazon MGM Studios, Unlimited Stories i Sagafilmom. U svetu nakon pandemije, Vaka ima još veću relevantnost i odjek, zbog čega njena priča deluje još snažnije.

Vaka tokom šest epizoda potpuno uvlači gledaoca u svoj svet. Postavlja teška moralna pitanja i zahvaljujući odličnim glumačkim ostvarenjima čini da panika koja nastaje deluje duboko ljudski.

Vaka i druge nordijske noar serije zaslužuju više pažnje

Spajajući hladnu i sumornu atmosferu skandinavske kriminalističke istrage sa duboko psihološkim pogledom na raspad društva, Vaka čvrsto pripada žanru nordijskog noara, uprkos neobičnijim, fantastičnim i postapokaliptičnim elementima. Međutim, upravo je njen identitet nordijskog noara možda jedan od razloga zbog kojih je Vaka uglavnom prošla nezapaženo na Prime Videu.

Vaka, kao i mnoge slične serije, zaslužuje mnogo više pažnje publike sa engleskog govornog područja, koja propušta mnogo toga ako ne pogleda ovih šest epizoda. Iako Vaka zaslužuje širu publiku, naročito među onima kojima se dopala atmosfera serija poput The Walking Dead i Severance, postoje i brojni drugi nordijski noari koji takođe zaslužuju veću pažnju.

Henrik Georgson, reditelj serije Vaka, najpoznatiji je po tome što je režirao 24 od 38 epizoda serije The Bridge, nordijske noar kriminalističke serije iz 2011. godine. Ona je postala jedna od najuspešnijih skandinavskih serija svih vremena i inspirisala je nekoliko međunarodnih adaptacija. Popularna danska serija Forbrydelsen takođe je dobila američku adaptaciju, The Killing, u kojoj glavne uloge igraju Joel Kinaman i Mirej Inos, u kriminalističkoj drami oblikovanoj u stilu nordijskog noara.

I druge serije na engleskom jeziku, kao što su River, The Missing, Broadchurch i Fargo, odražavaju slične teme, dok su izrazitiji primeri nordijskog noara poput The Chestnut Man i Bordertown, obe dostupne na Netflixu, podjednako snažni i upečatljivi. Međutim, ono što je svim ovim serijama zajedničko istovremeno pokazuje po čemu se Vaka razlikuje.

Vaka preuzima stil nordijske noar serije i podiže ga na novi nivo postapokaliptičnom naučnofantastičnom pričom koja, nakon pandemije kovida 19, deluje izuzetno uverljivo i univerzalno. Bilo bi sjajno kada bi Vaka dobila više pažnje i priznanja, jer bi njen uspeh mogao da otvori prostor za razvoj novih nordijskih noar serija sličnog tipa na Prime Videu i drugim striming platformama.

Izvor: CBR