Raste broj obolelih od groznice Zapadnog Nila u Srbiji: Infektolog Delić kaže očekivano – Društvo

Prva dva labaratorijski potvrđena slučajeva obolevanja, tokom ovogodišnjeg epidemiološkog nadzora, registrovana su 5. avgusta, a u narednih mesec dana još 35. Najviše obolelih do sada (10) registrovano je u Beogradu, slede Južnobački okrug sa devet pacijenata, Šumadijski sa pet, u Srednjebanatskom i Južnobanatskom okrugu edidentirano je po četiri, dva u Severnobanatskom, dok je po jedan slučaj groznice Zapadnog Nila zabeležen u Zapadnobačkom, Rasinskom i Braničevskom okrugu.

„Među obolelima je 24 muškog i 13 osoba ženskog pola, a prosečna starost je 66,7 godina“, navode iz Instituta Batut.

Zaključno sa 7. septembrom u Vojvodini je registrovano ukupno 20 slučajeva groznice Zapadnog Nila, a među njima je 14 osoba muškog i šest osoba ženskog pola, prosečne starosti 66 godina, saopštio je danas i Institut za javno zdravlje Vojvodine.

„Kod 95 odsto obolelih registrovan je neuroinvazivni oblik bolesti (upala mozga i/ili moždanica), zbog čega su bili ili se još uvek nalaze na bolničkom lečenju. Kod jednog pacijenta bolest je bila praćena blažom kliničkom slikom, bez znakova zapaljenja centralnog nervnog sistema“, navode iz Instituta za javno zdravlje Vojvodine.

Reč je o sezonskom oboljenju koje se prenosi ubodom zaraženog komarca, a glavni prenosilac virusa Zapadnog Nila je Culex pipiens, vrsta komarca koja je odomaćena i kod nas. Sezona transmisije virusa Zapadnog Nila u Srbiji uobičajeno traje od juna do novembra meseca.

„U najvećem broju slučajeva (oko 80 odsto) inficirane osobe nemaju simptome bolesti. Kod oko 20 odsto inficiranih javlja se blaga bolest, slična gripu. Mali procenat (manje od 1 odsto) inficiranih osoba razvija tešku formu bolesti, koja se može manifestovati kao upala mozga i/ili moždanica“, navode iz Instituta za javno zdravlje Vojvodine.

Infektolog Delić kaže za Danas da nije iznenađen što broj obolelih od grroznice Zapadnog Nila raste, jer je to očekivano krajem leta i početkom jeseni.

„Kako ulazimo polako u jesen biće i više obolelih samo je pitanje koliko bolesnika će se javiti lekaru, kod koliko njih će biti dijagnostikovana bolest, da li će lekari uzeti lekari uzeti analize specifične za virus Zapadnog Nila. Obično se lekaru jave oni sa jakom glavoboljom, povraćanjem i visokom temperaturom, eventualno i fotofobijom (smeta im svetlo) što je karakteristično za meningitis. Najveći problem je kad dođe do poremećaja svesti (konfuzije, dezorijenisanosti, zbunjenosti, pospanosti, koma), e to je onda encefalitis (upala mozga). To su te neuroinvazivne forme bolesti groznice Zapadnog Nila“, objašnjava naš sagovornik.

Delić podeća da je groznica Zapadnog Nila prvi put u Srbiji dijagnostikovana 2012. godine, kada je Institut Torlak po prvi put dobio testove za tu vrstu virusa, ali da veruje da je virus postojao i ranije u našoj populaciji, budući da je već bio potvrđen kod mnogih životinja.

„I pre 2012. godine smo imali bolesnike sa neuroinfekcijama, ali kad smo ih testirali na ove poznate viruse bili su negativni, što znači da i pre 2012. je bio prisutan virus Zapadnog Nila u Srbiji. Na kraju krajeva, 1995. godine imali smo veliku epidemiju groznice Zapadnog Nila u Rumuniji. Ako je bilo tamo zašto ne bi bilo i kod nas kad migratorne ptice dolaze iz Afrike, kad imate domaće komarce i kad imate ljude koji nemaju iskustvo sa tom infekcijom, nemaju imunitet. Već 2013. godine, sećam se, bio sam u to vreme direktor Klinike za infektivne i tropske bolesti, imali smo 182 bolesnika od groznice Zapadnog Nila a nismo imali dovoljno kreveta na klinici, pa smo imali velike probleme da ih sve hospitalizujemo, ali smo izgurali“, priseća se Delić.

Dodaje da je tačno da smrtnost postoji kod tih najtežih formi bolesti ali da su najviše pogođene starije osobe i one sa hroničnim bolestima (dijabetes, arterijska hipertenzija).

Prema podacima koje Batut navodi, do 3. septembra identifikovana je ukupno 135 područja zahvaćenih virusom Zapadnog Nila u 13 evropskih zemalja u kojima je prijavljeno1.067 slučajeva infekcije kod ljudi.

Najviše inficiranih ima Italija (516) i Grčka (284), slede Španija (88), Rumunija (56), Severna Makedonija (55), Francuska (36), Holandija (9), Hrvatska (7), Kipar (6), Austrija (4), Mađarska (3), Nemačka (2) i Albanija (1).

Preporuke instituta za javno zdravlje

U cilju smanjenja rizika od zaražavanja virusom Zapadnog Nila, Institut Batut preporučuje primenu mera lične zaštite od uboda komaraca, i to:

• Upotreba repelenata na otkrivenim delovima tela prilikom boravka na otvorenom.
• Nošenje odeće dugih rukava i nogavica, svetle boje.
• Preporučljivo je da odeća bude komotna, jer komarci mogu da ubadaju kroz pripijenu odeću.
• Izbegavanje boravka na otvorenom u periodu najintenzivnije aktivnosti komaraca – u sumrak i u zoru.
• Upotreba zaštitne mreže protiv komaraca na prozorima, vratima i oko kreveta.
• Redukcija broja komaraca u zatvorenom prostoru.
• Po mogućstvu boravak u klimatizovanim prostorima, jer je broj insekata u takvim uslovima značajno smanjen.
• Izbegavanje područja sa velikim brojem insekata, kao što su šume i močvare.
• Najmanje jednom nedeljno treba isprazniti vodu iz saksija za cveće, posuda za hranu i vodu za kućne ljubimce, iz kanti, buradi i limenki. Ukloniti odbačene gume i druge predmete koji mogu da prikupljaju vodu.
• U slučaju putovanja u inostranstvo, pogotovo ako se radi o tropskom i subtropskom području, obavezno se pridržavati svih navedenih mera prevencije.
• U slučaju pojave bilo kakvih simptoma koji su kompatibilni sa neuroinazivnim oblikom bolesti, odmah se javiti izabranom lekaru.

Simptomi

Simptomi upale mozga ili moždanica, kako dodaju, su intenzivna glavobolja, ukočen vrat, pospanost, dezorijentisanost, koma, tremor, nevoljni grčevi, slabost mišića i paraliza.

„Upale mozga i moždanica se češće javljaju kod osoba najstarije životne dobi, kao i kod osoba sa oslabljenim imunitetom i hroničnim bolestima (dijabetes, maligne bolesti, kardiovaskularne bolesti). Ukoliko se pojave simptomi ove bolesti, potrebno je javiti se svom lekaru. Konačnu dijagnozu bolesti postavlja specijalista infektolog nadležne bolnice na osnovu kliničke slike i laboratorijskog ispitivanja uzoraka pacijenata. Teški, neuroinvazivni oblici bolesti zahtevaju bolničko lečenje“, poručuju iz Instituta za javno zdravlje Vojvodine.